Het aantal nieuwe kankerdiagnoses in Nederland blijft de komende twintig jaar stijgen. Volgens nieuwe toekomstverkenningen van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) komen er in 2045 ieder jaar bijna 170.000 nieuwe diagnoses bij. Momenteel zijn dat er ruim 136.000.
Ook het aantal mensen dat aan kanker overlijdt neemt toe: van ruim 46.000 in 2024 naar ruim 57.000 in 2045. De toename van het aantal ouderen en bevolkingsgroei in Nederland zijn hiervoor de belangrijkste verklaringen, schrijft het IKNL. Tegelijkertijd is – volgens het kankercentrum – een deel van de toekomstige diagnoses te voorkomen door in te zetten op preventie. Roken, alcoholgebruik, overgewicht, onvoldoende lichaamsbeweging en blootstelling aan uv-straling verhogen het risico op verschillende vormen van kanker.
Eén op de drie kankerdiagnoses te voorkomen
Eerdere schattingen laten zien dat ongeveer één op de drie van alle kankerdiagnoses in potentie kan worden voorkomen, bijvoorbeeld door een gezondere leefstijl en leefomgeving, maar ook door vaccinaties, zoals die voor HPV. Zo laten eerdere berekeningen van het IKNL zien dat een afname van het aantal rokers en verminderd alcoholgebruik duizenden kankerdiagnoses kan voorkomen.
“Dat de bevolking groeit en vergrijst, kunnen we niet veranderen. Maar we kunnen wél invloed uitoefenen op factoren die het risico op kanker vergroten. Dat preventie werkt, zien we bijvoorbeeld bij longkanker: doordat mannen minder zijn gaan roken, daalt bij hen het risico op longkanker”, licht Jaike Schilte-Praagman, senior onderzoeker bij IKNL, toe.
‘Kwestie van pech’
Dat neemt niet weg dat ook mensen die gezond leven kanker kunnen krijgen. In veel gevallen is het een kwestie van pech en zijn het andere factoren die een rol spelen. “Maar een gezonde leefstijl kan zeker bijdragen aan het verkleinen van het risico op kanker.”
Door vergrijzing en de daarmee gepaarde stijging van het aantal kankerdiagnoses zal ook het aantal mensen dat overlijdt aan kanker, toenemen. Maar het risico om aan kanker te overlijden neemt al jaren af, een trend die zich naar verwachting de komende twintig jaar voortzet.
“Dertig jaar geleden was ongeveer de helft van de kankerpatiënten vijf jaar na de diagnose nog in leven. Inmiddels ligt dat percentage op 71 procent”, concludeert Schilte-Paagman tegen NOS. Dat komt onder andere door verbetering van behandelingen, (vroege) diagnostiek en andere factoren, zoals gezonder leven.
