Veel bekende webwinkels en banken gebruiken een techniek waarmee ze je online kunnen herkennen, ook als je cookies weigert. Dat heet browser fingerprinting. Waarom gebruiken bedrijven dit en wat kun je zelf doen?
Het artikel gaat verder onder de video.
Uit onderzoek van De Telegraaf bleek begin 2026 dat onder andere Bol, Zalando, Wehkamp, Marktplaats, Rabobank en ABN AMRO deze techniek toepassen. Verschillende bedrijven bevestigden dat ook zelf.
Wat is fingerprinting precies?
Wanneer je een website bezoekt, stuurt je browser automatisch allerlei technische informatie mee, bijvoorbeeld: welk apparaat je gebruikt (telefoon, laptop of tablet), welk besturingssysteem je hebt, welke taal je browser gebruikt, je schermgrootte, je tijdzone, en soms zelfs welke lettertypes of browserinstellingen je hebt.
Los lijken die gegevens onschuldig, maar samen vormen ze vaak een unieke combinatie. Daarmee kan een website jouw apparaat herkennen, zelfs zonder cookies. Dat werkt eigenlijk als een digitale vingerafdruk.
Waarom gebruiken bedrijven dit?
Fingerprinting kan nuttig zijn voor beveiliging. Websites gebruiken het bijvoorbeeld om fraude, bots of nepaccounts te herkennen. Maar dezelfde techniek kan ook worden gebruikt om bezoekers te volgen. Bijvoorbeeld om te onthouden welke producten je hebt bekeken of om advertenties te personaliseren. Stel dat je naar schoenen kijkt in een webshop, maar niets koopt. Als je later terugkomt, kan de website je opnieuw herkennen en bijvoorbeeld een korting tonen.
Welke bedrijven werden genoemd?
In het onderzoek werden onder andere grote bedrijven genoemd als Bol.com, Zalando, Wehkamp, Marktplaats, H&M, Ikea, Amazon AliExpress, Vinted, Rabobank en ABN AMRO.
Meerdere bedrijven bevestigden dat ze fingerprinting gebruiken, maar benadrukten dat dit volgens hen gebeurt voor beveiliging en fraudepreventie – niet voor advertenties of marketing. Zo zei Rabobank tegen De Telegraaf dat de techniek wordt gebruikt om bots van echte bezoekers te onderscheiden. Ook ABN AMRO, Bol.com, Wehkamp en Zalando verwezen naar veiligheid en fraudebestrijding.
Mag dit volgens de AVG?
Dat hangt af van het doel. Volgens privacydeskundigen en de Autoriteit Persoonsgegevens moet een website meestal toestemming vragen als fingerprinting wordt gebruikt om bezoekers te volgen of profielen op te bouwen.
Bij beveiliging en fraudepreventie kan een bedrijf zich soms beroepen op een zogenoemd gerechtvaardigd belang. Maar ook dan moeten bedrijven duidelijk uitleggen wat ze verzamelen en waarom.
Privacyjurist Charlotte Meindersma noemde tegen De Telegraaf fingerprinting persoonsgegevens, omdat de techniek uiteindelijk naar een persoon te herleiden kan zijn. “Dat ze dat gebruiken, zou in de privacyverklaring moeten staan. Als dat niet gebeurt, is dat een overtreding van de AVG. Verder moeten ze een goede grondslag en doel hebben om deze gegevens te mogen verwerken.”
Zelfs incognito ben je niet altijd anoniem
Veel mensen denken dat ze anoniem surfen in incognitomodus of privémodus. Maar fingerprinting werkt anders dan cookies. Omdat websites kijken naar kenmerken van je apparaat en browser, kunnen ze je soms alsnog herkennen – ook als je cookies wist of incognito surft.
Wat kun je zelf doen?
Je kunt fingerprinting niet helemaal voorkomen, maar je kunt het wel moeilijker maken.
- Gebruik een privacyvriendelijke browser.
Browsers zoals Brave of Firefox bieden extra bescherming tegen tracking. - Installeer privacy-extensies.
Extensies zoals CanvasBlocker of Canvas Fingerprint Defender kunnen je digitale vingerafdruk minder uniek maken. - Let goed op cookiebanners.
Lees waar je toestemming voor geeft. Sommige websites verzamelen meer gegevens dan je denkt. - Vraag bedrijven welke gegevens ze bewaren.
Volgens de AVG heb je recht op inzage in je persoonsgegevens. Je mag dus vragen welke gegevens een bedrijf van je verzamelt en waarom.
Lees ook: Pas op voor sim-swapping: criminelen kapen je telefoonnummer
