Vrijwilligerswerk geeft niet alleen voldoening, maar blijkt ook verrassend goed voor je gezondheid. Dit zijn vijf bewezen voordelen.
Vrijwilligerswerk doe je misschien omdat je iets voor een ander wilt betekenen. Maar wist je dat je er zelf ook gezonder van kunt worden? Uit steeds meer onderzoek blijkt dat vrijwilligers zich gelukkiger voelen, minder eenzaam zijn, minder kans hebben op depressieve klachten en vaak een hogere kwaliteit van leven ervaren. Ze blijven bovendien actiever en hebben gemiddeld zelfs een lager risico om vroegtijdig te overlijden.
Vrijwilligerswerk is populair onder 55-plussers
Nederland telt miljoenen vrijwilligers. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) deed in 2023 ruim 46 procent van de 55- tot 65-jarigen vrijwilligerswerk. Onder 65- tot 75-jarigen lag dat aandeel zelfs op bijna 55 procent. Veel mensen zetten zich in voor een sportvereniging, buurthuis, kerk, museum, natuurorganisatie of culturele instelling. Vooral na je pensioen kan vrijwilligerswerk een fijne invulling van de week zijn. Het geeft structuur, brengt je onder de mensen en biedt de kans om iets te doen waar je energie van krijgt.
1. Je voelt je gelukkiger
Vrijwilligerswerk geeft veel mensen het gevoel dat ze ertoe doen. Je helpt anderen, leert nieuwe mensen kennen en bent onderdeel van een organisatie of buurt. Onderzoekers noemen dat ook wel zingeving of purpose in life. Mensen die hun leven als betekenisvol ervaren, voelen zich gemiddeld beter en worden vaak gezonder oud.
2. Je verkleint de kans op eenzaamheid
Eenzaamheid is een van de grootste gezondheidsrisico’s op latere leeftijd. Volgens het RIVM voelt bijna de helft van de 65-plussers zich weleens eenzaam. Vrijwilligerswerk helpt om je sociale netwerk op peil te houden. Je ontmoet regelmatig andere mensen, bouwt nieuwe contacten op en blijft betrokken bij de samenleving. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) noemt sociale verbondenheid daarom een belangrijke voorwaarde voor gezond ouder worden.
3. Je blijft makkelijker in beweging
Vrijwilligerswerk is lang niet altijd zittend werk. Misschien begeleid je wandelingen, help je in een buurttuin, ontvang je bezoekers in een museum of ondersteun je een sportvereniging. Daardoor ga je vaker de deur uit, zit je minder lang achter elkaar stil en blijf je ongemerkt lichamelijk actief. Zelfs lichte dagelijkse beweging levert gezondheidswinst op.
4. Je houdt meer ritme in je week
Na je pensioen verdwijnen vaste werkafspraken vaak uit je agenda. Vrijwilligerswerk kan daarvoor een prettig alternatief zijn. Een of twee vaste dagdelen per week zorgen voor structuur en geven een reden om op pad te gaan. Dat vaste ritme helpt veel mensen om actief te blijven en zich mentaal beter te voelen.
5. Je doet iets wat voldoening geeft
Vrijwilligerswerk hoeft geen grote tijdsinvestering te zijn. Juist iets doen dat bij je interesses past, geeft vaak de meeste voldoening. Of je nu voorleest op een basisschool, taalcoach bent, ouderen begeleidt tijdens een wandeling of helpt bij een dierenopvang: je draagt bij én krijgt er zelf vaak veel voor terug.
Waar vind je vrijwilligerswerk?
Er zijn meer mogelijkheden dan je misschien denkt. De grootste vacaturebank voor vrijwilligerswerk is NLvoorelkaar.nl, waar je kunt zoeken op woonplaats, interesse of het aantal uren dat je beschikbaar bent. NLdoet zijn jaarlijkse vrijwilligersdagen georganiseerd door het Oranjefonds. Ook het vrijwilligerspunt of vrijwilligerscentrum in jouw gemeente kan helpen bij het vinden van passend vrijwilligerswerk. Daarnaast vind je regelmatig oproepen op de website van de gemeente, in de lokale huis-aan-huiskrant en bij bibliotheken, buurthuizen, zorginstellingen, musea, natuurorganisaties en sportverenigingen. Kijk ook eens op social media op pagina’s over je gemeente. Twijfel je wat bij je past? Loop eens binnen bij een organisatie in de buurt of bezoek een vrijwilligersmarkt. Vaak kun je eerst vrijblijvend kennismaken voordat je besluit ergens aan de slag te gaan.
Leestip
WHO: neem eenzaamheid net zo serieus als andere gezondheidsrisico’s