Je zoon of dochter in financiële nood: zelfs als je kind volwassen is, krijg je daar als ouder slapeloze nachten van. Je wilt helpen, maar hoe pak je dat aan?
Ben ik aansprakelijk voor schulden van mijn volwassen kind?
Nee, in principe niet. Vanaf 18 jaar mag je kind zelfstandig contracten en leningen afsluiten en is het zelf verantwoordelijk voor de schulden die daardoor ontstaan. Ouders hebben wel een onderhoudsplicht. Tot hun achttiende zijn ze verantwoordelijk voor de verzorging en opvoeding van hun kinderen. Daarna blijft de onderhoudsplicht voor levensonderhoud en studie bestaan tot het kind 21 jaar wordt. In bijzondere situaties kan die verplichting langer duren. Maar dat betekent niet dat ouders de schulden van hun volwassen kind moeten betalen.
Ook voor schulden die vóór de achttiende verjaardag zijn ontstaan, zijn ouders niet automatisch aansprakelijk. Het hangt ervan af hoe de schuld is ontstaan. Bij schade die een minderjarig kind veroorzaakt, gelden bijvoorbeeld andere regels dan bij een aankoop of lening. Heb je zelf een lening ondertekend, ben je medeschuldenaar of heb je je borg gesteld? Dan kun je wel aansprakelijk zijn. Controleer dus altijd welke afspraken je in het verleden hebt gemaakt.
Mag ik schulden overnemen?
Ja, dat mag, maar er zitten wel wat addertjes onder het gras. Je kunt bijvoorbeeld de schulden van je kind betalen. Dat betekent alleen niet automatisch dat je ook juridisch verantwoordelijk wordt voor de lening of koopovereenkomst. Wil je de schuld daadwerkelijk overnemen, zodat je kind er niet langer aansprakelijk voor is? Dan moet de schuldeiser daarmee instemmen. Zonder die toestemming blijft je kind zelf verantwoordelijk voor wat nog niet is afbetaald. Belangrijk is ook dat de Belastingdienst over je schouder meekijkt. Als je geld geeft zonder een tegenprestatie te vragen, is er al gauw sprake van een schenking. Ouders mogen hun kind in 2026 jaarlijks € 6.908 belastingvrij schenken. Geef je meer, dan kan je kind schenkbelasting moeten betalen. Zie ook het kader over geld geven en de fiscus.
Nog twee zaken om in de gaten te houden. Bij vervroegd aflossen van sommige leningen, vooral hypotheken, kan de geldverstrekker een vergoeding vragen. Controleer daarom eerst de voorwaarden.
En als je kind een bijstandsuitkering ontvangt, kan extra geld gevolgen hebben voor de uitkering. Sinds 2026 is er wel meer ruimte om een kind in de bijstand financieel te helpen. Daarover lees je later meer.
Mag ik eisen stellen aan een gift?
Ja, en dat kan zelfs verstandig zijn. Je kunt bijvoorbeeld afspreken dat het geld uitsluitend bedoeld is om schulden af te lossen. Ook kun je vastleggen dat je de schenking onder bepaalde voorwaarden mag terugvragen. Bijvoorbeeld als je kind het geld ergens anders aan besteedt, of als je het zelf later dringend nodig hebt. Dit heet herroepelijk schenken. Maar let op: een schenking kun je niet zomaar terugdraaien. De mogelijkheid om dat te doen moet vooraf goed zijn vastgelegd. En als je kind het geld inmiddels heeft uitgegeven, kan terugbetaling in de praktijk lastig zijn.
Een andere mogelijkheid is de zogenoemde uitsluitingsclausule. Daarmee kun je regelen dat een schenking privévermogen van je kind blijft en bij een eventuele scheiding niet zomaar met de ex-partner hoeft te worden gedeeld. Hoe dat uitpakt, hangt ook af van de manier waarop het geld is besteed.
Heeft je kind problematische schulden, zit het in een schuldregeling of ontvangt het bijstand? Laat dan vooraf uitzoeken welke gevolgen een schenking heeft. Met een herroepingsclausule kun je de regels voor bijstand of schuldsanering niet zomaar omzeilen. Om geharrewar te voorkomen, is het verstandig zulke afspraken precies te formuleren. Bij grotere schenkingen kun je hiervoor het beste een notaris inschakelen.
Wat kan ik doen om nieuwe schulden te voorkomen?
Het belangrijkste is dat je helpt om de financiële situatie onder controle te krijgen. Alleen bestaande schulden aflossen is meestal niet genoeg. Als er iedere maand meer geld uitgaat dan er binnenkomt, ontstaan vanzelf weer nieuwe schulden. Heeft je kind een eigen huis? Dan kan een familiehypotheek, ook wel familiebank genoemd, soms een mogelijkheid zijn. Je kind leent dan geld van jou in plaats van, of naast, een bank. Dat kan onder bepaalde omstandigheden voordelig zijn.
Maar een familiehypotheek is geen vanzelfsprekende oplossing voor schuldenproblemen. De lening moet worden terugbetaald en een bank houdt bij een nieuwe hypotheek ook rekening met schulden bij familie. Daardoor kan je kind juist minder bij de bank lenen.
De rente van een familielening is bovendien niet automatisch fiscaal aftrekbaar. Dat kan alleen als de lening aan de voorwaarden voor hypotheekrenteaftrek voldoet. Het geld moet bijvoorbeeld worden gebruikt voor de eigen woning. Een lening om gewone schulden af te lossen levert geen hypotheekrenteaftrek op.
Geld geven is niet altijd verstandig. Iedereen kan een keer rood staan, maar bij structureel geldgebrek is er waarschijnlijk meer aan de hand. Zit je kind diep in de schulden, dan is professionele schuldhulp vaak belangrijker dan een financiële bijdrage van de ouders. Daarmee voorkom je dat je geld verdwijnt terwijl het eigenlijke probleem blijft bestaan.
Kan ik mijn kind helpen met de administratie?
Veel mensen met problematische schulden zijn het overzicht kwijt. Er zijn betalingsachterstanden, incassobrieven en misschien meerdere leningen. Het kan lastig zijn om daar zelfstandig uit te komen. Help daarom de administratie op orde te krijgen. Zet samen alle inkomsten, vaste lasten en openstaande schulden op een rij. Kijk ook of er nog ergens geld te halen valt, bijvoorbeeld doordat je kind recht heeft op toeslagen of gemeentelijke regelingen. Maak vervolgens samen een aflosplan. Op zelfjeschuldenregelen.nl staat een stappenplan waarmee je schulden in kaart kunt brengen en betalingsregelingen kunt voorbereiden. Handige tips om te besparen en af te lossen vind je ook op nibud.nl.
Kom je er samen niet uit, of zijn de schulden te hoog? Neem dan contact op met de gemeente voor schuldhulpverlening. Die hulp is gratis. Binnen vier weken na de melding moet duidelijk worden welke hulp je kind kan verwachten. De gemeente beslist in beginsel binnen acht weken over de aanvraag.
Bij een dreigende huisuitzetting of afsluiting van gas, water of elektriciteit moet de gemeente binnen drie dagen hulp bieden. Dat betekent niet dat de schulden dan meteen zijn opgelost, maar wel dat er snel wordt ingegrepen.
Voor gratis hulp en advies kun je ook terecht bij Geldfit, geldfit.nl of telefoonnummer 0800-8115.
Loop ik zelf financieel risico als ik help?
Jazeker. Geld dat je weggeeft of uitleent, kun je zelf niet gebruiken. Voorkom dat je in financiële problemen komt als je bijvoorbeeld plotseling zorg moet inkopen, een nieuwe hypotheek wilt afsluiten of de auto moet vervangen. Geef dus alleen geld weg dat je echt kunt missen. Een herroepelijke schenking biedt enige bescherming, maar is geen garantie dat je het geld ook daadwerkelijk terugkrijgt.
Geef je je kind liever een lening? Zet dan duidelijke afspraken op papier over de rente, de aflossing en de termijn waarop het bedrag moet zijn terugbetaald. Je kunt eventueel een onderpand vragen.
Maar blijf voorzichtig, zeker wanneer de situatie echt problematisch is en schuldsanering dreigt. Een onderhandse lening aan je kind kan gewoon onderdeel zijn van een schuldregeling. Als schuldeiser krijg je dan mogelijk slechts een klein deel van je geld terug, of zelfs helemaal niets. Een schriftelijk contract verandert dat risico niet. Helpt je je kind niet met geld, maar met onderdak, bijvoorbeeld na een scheiding? Ook dan moet je voorzichtig zijn. Als je kind hoge schulden heeft en op jouw adres woont, kan een deurwaarder soms beslag leggen op spullen in huis.
Spullen die aantoonbaar van jou zijn, mogen niet worden verkocht om de schulden van je kind te betalen. Alleen kan het lastig zijn om te bewijzen wat van wie is. Bewaar daarom aankoopbewijzen en bankafschriften. Bij waardevolle bezittingen kan een notariële akte helpen om duidelijkheid te geven over de eigendom.
Een ander risico is een garantstelling. Sta je borg voor een hypotheek of lening van je kind, dan kan de geldverstrekker onder de afgesproken voorwaarden bij jou aankloppen als je kind niet betaalt. Bovendien kan zo’n verplichting invloed hebben op je mogelijkheden om later zelf geld te lenen.
Zit je zelf in de bijstand en overweeg je je kind in huis te nemen? Dan is extra oplettendheid nodig. Is je kind 27 jaar of ouder, dan kun je te maken krijgen met de kostendelersnorm. De gemeente gaat er dan van uit dat je de woonkosten kunt delen en kan je uitkering verlagen. Hoeveel je minder krijgt, hangt af van je huishouden. Voor bepaalde huisgenoten, bijvoorbeeld studenten, bestaan uitzonderingen. Jongeren onder de 27 tellen niet mee voor de kostendelersnorm.
Hoe voorkom ik gedoe met de andere kinderen?
Hoe graag je ook helpt, je wilt waarschijnlijk geen scheve gezichten bij de andere kinderen. Gelukkig zijn er manieren om dat te voorkomen. De eenvoudigste oplossing is om alle kinderen hetzelfde bedrag te schenken, misschien zelfs op hetzelfde moment. Dat kan echter, afhankelijk van de hoeveelheid hulp die je wilt bieden, flink in de papieren lopen.
Een andere optie is om het kind dat in de schulden zit te helpen met een lening. Spreek af dat het geld binnen een vaste termijn moet worden terugbetaald, eventueel met rente, net als bij de bank.
Je kunt ook bepalen dat een schenking later wordt verrekend met de erfenis. Dat heet inbreng van een schenking. Je moet die verplichting wel vastleggen, bijvoorbeeld bij de schenking of in je testament. Een schenking aan één kind wordt namelijk niet automatisch verrekend met diens
