September in de tuin: klussen die je nu kan doen

De nazomer is begonnen, fruitbomen en druivenranken hangen vol. Spinnenwebben vol dauwdruppels. Het zijn van die dagen dat de jas achter op de fiets gaat voor de terugweg.

Bloembollen in een pot

Tuinieren is vooruitkijken. Plant nu bloembollen (in bijvoorbeeld één kleur) om in het voorjaar te genieten van wekenlange bloei. Dat kan ook heel goed in een pot. Zo doe je dat:

Zorg dat het water goed kan weglopen uit de pot, via één of meerdere gaten in de bodem.
Leg een laagje hydrokorrels of potscherven onder in de pot.
Vul dit aan met een laagje potgrond.
Kies voor een ‘lasagne’-beplanting: de grootste bollen onderin, dek de bollen af met een laagje aarde, leg hier de iets kleinere bollen op, weer een laagje aarde, eindig met de kleinste bollen. Dek af met potgrond
Plant er vergeet-mij-nietjes, viooltjes of primula tussen.
Geef de bloembollen na het planten water.

Planten maar!

De planttijd voor wintergroene haagplanten, zoals thuja en taxus met kluit, is begonnen. Graaf een ruime plantgeul en meng goede compost door de grond. Leg bij een lange haag een druppelleiding aan, die direct op de wortels water geeft. Kweek-weetje: haagplanten met een kluit zijn meestal groter en sterker dan haagplanten in pot. Ook geven ze sneller resultaat.

9 tuinklusjes in september

1. Wees scherp op kiemend onkruid, het blijft voorlopig weg als je het nu wiedt, weghakt of schoffelt.

2. In de nog warme bodem ontkiemt graszaad razendsnel. Zaai kale plekken in en houd de grond goed vochtig.

3. De eerste compost van eigen hoop kan nu klaar zijn. Verspreid het tussen de borders of bij nieuwe aanplant. Blijf ondertussen tuinafval verzamelen voor een nieuwe composthoop.

4. Pluk vroege appels en peren. Snijd een appel door als test: zijn de pitten zwart, dan is de appel plukrijp.

5. Verpak appels per stuk in een krant en leg ze op een donkere, koele plaats, zo blijven ze maanden goed.6Pluk blad met oranje vlekken uit de perenboom. Het is aangetast door roest, dat kan overspringen op de vruchten. Gooi het aangetaste blad in de kliko.

7. Een gerimpelde steel van een pompoen geeft aan dat die oogstrijp is en lang te bewaren.

8. Snoei de rechtop groeiende takken uit een dakplataan. Versnipper ze met blad en al, dat scheelt later tijd met blad harken.

9. Bestel op tijd sneeuwklokjesbollen (bijvoorbeeld bij sterkebollen.nl) en plant ze eind september. Laat de bollen niet uitdrogen.

Checklist

Koopjesjagers opgelet: in september begint in veel tuincentra de uitverkoop omdat ruimte gemaakt moet worden voor de kerstmarkt.
Bestel nu bloembollen zoals herfstbloeiende krokussen en tuincyclamen. Die zijn nog steeds verkrijgbaar. Voor herfsttijlozen is het te laat.
Plant en verplant deze maand de groenblijvende struiken.
Tweejarige planten zoals violieren, duizendschonen en vingerhoedskruid kun je nu planten.
Knip regelmatig uitgebloeide bloemen uit dahlia’s en rozen.
Geef hagen voeding in de vorm van compost of koemestkorrels.
Veel struiken, zoals camelia’s en rododendrons, vormen nu bloemknoppen voor het volgende jaar. Houd ze daartoe nat in tijden van droogte.
Knip lavendel terug om de struikjes compact te houden. Knip niet in het oude hout.
Zaai veldsla en winterpostelein in de moestuin of in bakken op het balkon.
Maai het gras in september en oktober minder kort dan in de zomer.
Maak nestkastjes voor vogels schoon met water en groene zeep.
Ruim de tuinslang op als je hem niet meer gebruikt.
Koop alvast vliesdoek en noppenfolie om straks planten tegen vorst te beschermen.
Haal uitgebloeide eenjarigen uit bloembakken en vervang ze door winterviolen.
Knoflook kun je nu al planten. Later mag ook, maar plant de teentjes wel voordat de winter invalt.
Plant deze maand winterbloeiende heesters, zoals winterjasmijn.
Winterakonieten en kievitsbloemen moet je direct na aankoop planten. Week de knolletjes van winterakonieten een nacht in lauw water voor het planten.

5x onweerstaanbaar geurend

Balsemzilverspar (Abies balsamea ‘Nana’)

Ruikt naar kerstbomen. De jonge scheuten zijn zilvergroen. Deze dwergboom is ideaal in een grindtuin of pot. H 50-75 cm | zon-halfschaduw

Citroenkruid (Artemisia abrotanum)

Het snoeisel heeft een heerlijke, frisse citroengeur. De plant heeft fijn ingesneden blad dat lijkt op dille. H 50-75 cm | juli-sept | zon

Stermagnolia (Magnolia stellata)

Snoei na de bloei de jonge takken rondom in vorm, je ruikt dan eau de cologne. H tot 3 m | maart-april | zon-halfschaduw

Hartjesboom (Cercidiphyllum japonicum)

Hartvormig blad dat mooi roodachtig uitloopt. In het najaar ruikt het afgevallen blad naar versgebakken koekjes. H tot 6 m | april-mei | zon-halfschaduw

Cistusroos (Cistus laurifolius)

Behalve het kleverige blad en de grote, witte bloem valt ook de kruidige geur op. Zet hem op de droogste plek in de tuin. H 150 cm | juni-augustus | zon

Knip takjes van kruidenplanten als salie, rozemarijn, tijm, verveine en hang ze, beschermd door bakpapier, uit de zon te drogen. Als de kruiden knisperen zijn ze droog. Bewaar de blaadjes in een luchtdicht blik.

Nabloeier: Cyclaam

Het zijn echte beauty’s, met hun gemarmerd blad en daarboven roze bloemen. Het is nu de tijd voor tuincyclamen. Ze groeien uit een platte knol en staan graag in de halfschaduw. Een bloeiende cyclaam in een pot plant je later uit in de tuin. Leg de knol wat schuin zodat er geen water op blijft staan. Kweek-weetje: cyclamen groeien bij de kweker als ‘koude’ teelt, er is nauwelijks energie nodig. Ook heeft de knol van nature al zo veel voedingsstoffen in zich dat er door de telers weinig aan toe te voegen valt.