Een hartslag in rust ligt bij de meeste volwassenen tussen de 60 en 100 slagen per minuut. Klopt je hart in rust minder dan 60 keer per minuut, dan spreken artsen van bradycardie. Dat betekent niet automatisch dat er iets mis is. Veel mensen met een lage hartslag hebben helemaal geen klachten en zijn kerngezond.
Lees ook: Dit zijn de symptomen van een slechte bloedcirculatie
Wanneer is een lage hartslag normaal?
Bij sommige mensen is een lage hartslag juist een teken dat het hart efficiënt werkt. Dat zie je bijvoorbeeld bij mensen die regelmatig wandelen, fietsen, zwemmen of andere duursporten beoefenen. Hun hart pompt per slag meer bloed rond en hoeft daardoor minder vaak te kloppen. Ook tijdens de slaap daalt de hartslag vaak flink. Bij gezonde volwassenen kan de hartslag dan tijdelijk onder de 50 slagen per minuut komen. Dat is een normaal onderdeel van het herstelproces. Daarnaast kunnen sommige medicijnen, zoals bètablokkers tegen hoge bloeddruk of hartritmestoornissen, de hartslag verlagen.
Wanneer is een lage hartslag niet normaal?
Een lage hartslag hoeft pas onderzocht te worden als je er klachten door krijgt of als het hart het bloed niet goed meer rondpompt. Mogelijke klachten zijn duizeligheid, flauwvallen, extreme vermoeidheid, kortademigheid, een licht gevoel in het hoofd of pijn op de borst. Heb je een of meer van deze klachten, neem dan contact op met de huisarts.
Waardoor ontstaat bradycardie?
Er zijn verschillende oorzaken waardoor het hart trager kan gaan kloppen. Soms is dat een normale reactie van het lichaam, soms is er sprake van een medische aandoening. De meest voorkomende oorzaken zijn:
- Een goede conditie of intensieve training
- Slapen of diepe ontspanning
- Medicijnen, zoals bètablokkers
- Een traag werkende schildklier
- Problemen met de sinusknoop (de natuurlijke ‘pacemaker’ van het hart)
- Een stoornis in de elektrische geleiding van het hart (AV-blok)
- Een doorgemaakt hartinfarct of andere hartziekte
Kan een smartwatch een lage hartslag herkennen?
Ja. Vrijwel alle moderne smartwatches meten continu je hartslag. Veel modellen van onder meer Apple, Samsung, Garmin, Fitbit en Google kunnen bovendien een melding geven wanneer je hartslag langere tijd onder een ingestelde grens blijft terwijl je in rust bent. Zo’n melding betekent niet automatisch dat er iets ernstigs aan de hand is. Misschien slaap je diep, ben je goed getraind of gebruik je medicijnen die de hartslag verlagen. Zie zo’n melding daarom vooral als een signaal om goed op je lichaam te letten. Heb je daarnaast klachten of krijg je de melding regelmatig terwijl je wakker bent, bespreek dit dan met je huisarts.
Wanneer is een pacemaker nodig?
Soms wordt een lage hartslag veroorzaakt door een probleem in het elektrische geleidingssysteem van het hart. Als daardoor klachten ontstaan of het hart onvoldoende bloed rondpompt, kan een pacemaker nodig zijn. Een pacemaker geeft kleine elektrische prikkels af waardoor het hart weer regelmatig en met voldoende snelheid klopt. Of een pacemaker nodig is, hangt af van de oorzaak van de bradycardie en de klachten die iemand heeft.
Hoe weet de huisarts of er iets aan de hand is?
De huisarts vraagt eerst naar je klachten en meet je hartslag en bloeddruk. Vaak wordt ook een hartfilmpje (ECG) gemaakt. Als dat nodig is, kun je worden doorverwezen naar een cardioloog voor aanvullend onderzoek, zoals een 24-uurs hartregistratie (Holteronderzoek). Daarmee kan worden vastgesteld of de lage hartslag onschuldig is of behandeling nodig heeft.
Wanneer moet je direct hulp zoeken?
Een lage hartslag is meestal niet gevaarlijk. Zoek wel direct medische hulp als je een lage hartslag hebt én daarbij ernstige klachten krijgt, zoals flauwvallen, hevige benauwdheid, pijn op de borst of bewustzijnsverlies.
Lees ook: Is een hoge bloeddruk nou echt zo gevaarlijk? Dit zegt de cardioloog
