Schoondochter eist groter deel van de erfenis

Nadat de ouders van Dirk en Wouter overlijden, mogen hun echtgenotes zich officieel niet bemoeien met de erfenis. Maar Lida, Dirks vrouw, stond altijd klaar voor haar schoonouders, dus vindt ze dat Dirk meer moet erven.

De ouders van Dirk en Wouter zijn in de 80. Ze wonen zelfstandig in het huis dat ze ruim vijftig jaar geleden kochten. De laatste jaren hebben ze vaker hulp nodig. Vader werkt graag in de tuin, maar een zware klus als snoeien lukt niet meer. Dirk en Lida wonen in de buurt, dus springt Dirk af en toe bij. Lida doet ook veel voor haar schoonouders. Ze gaat eens per week met haar schoonmoeder boodschappen doen. Ze gaat ook mee als haar schoonouders een afspraak hebben in het ziekenhuis. Vaak kookt ze extra veel zodat ze ook een maaltijd bij haar schoonouders kan brengen. Die hebben hulp in de huishouding, maar Lida gaat er elke week een ochtend heen voor extra klusjes. Dan verschoont ze het bed of ze zeemt de ramen. Lida’s eigen ouders zijn langgeleden overleden en Lida is zeer verknocht aan haar schoonouders. Ze kent hen al meer dan veertig jaar. Eigenlijk vindt ze dat zij ook hun kind is.

Wouter en zijn vrouw Ilse hebben een andere verstandhouding met de ouders. Ze wonen 30 kilometer verderop en ze komen elke zondag bij Wouters ouders koffiedrinken. Dirk en Lida zijn daar dan ook. Vroeger kwamen de kleinkinderen ook mee, maar die hebben nu als dertigers een druk eigen leven. Dirk en Wouter kunnen het goed met elkaar vinden en hebben altijd veel met elkaar te bespreken. Ilse en Lida – die elkaar ook al bijna veertig jaar kennen – hebben geen hechte band. Ilse is accountant en heeft altijd minstens vier dagen per week gewerkt. Lida werkt twaalf uur per week als verzorgende en had geen baan toen haar kinderen klein waren. Ze heeft soms het gevoel dat Ilse een beetje op haar neerkijkt. En ze vindt eigenlijk dat Ilse ook weleens iets voor haar schoonouders mag doen. Ilses eigen ouders zijn fit en hebben geen hulp nodig.

Dirk wil beslist geen ruzie met zijn broer

In november 2025 breekt de moeder van Dirk en Wouter haar heup. Daarna knapt ze niet meer op. Uiteindelijk overlijdt ze in januari 2026 aan een longontsteking. Een maand later overlijdt de vader van Dirk en Wouter aan een hartstilstand. De familie is erg verdrietig. Vader en moeder waren weliswaar oud, maar dat ze zo snel zouden overlijden, had

niemand zien aankomen. Ze krijgen allebei een mooie uitvaart, waar zowel Dirk en Wouter als de kleinkinderen spreken. Vader en moeder hadden beiden een langstlevendetestament. Dirk en Wouter zijn de enige twee erfgenamen. Zij hebben ieder recht op de helft van de nalatenschap: het ouderlijk huis en het spaargeld. Dat is zo’n €290.000 per persoon.Lida is het niet eens met die verdeling van de nalatenschap. Ze vindt dat Dirk en zij recht hebben op meer. Dirk probeert haar over te halen om genoegen te nemen met de helft van de nalatenschap. Daar wil Lida niets van weten. Ze noemt Dirk een slappeling. En ze belt Ilse op om haar te vertellen dat ze nooit naar haar schoonouders heeft omgekeken en daarom nergens recht op heeft. Dirk voelt zich enorm onder druk staan. Hij begrijpt dat Lida teleurgesteld is, maar hij wil de erfenis gewoon eerlijk delen met zijn broer. En hij wil beslist geen ruzie met zijn broer en schoonzus. Hij kent deze rubriek en besluit samen met Wouter de hulp van onze mediator in te roepen.

Dirk vraagt Lida genoegen te nemen met de helft, zij vindt hem een slappeling

”Juridisch gezien hebben aangetrouwde personen niets te vertellen over een nalatenschap. Maar bij mediation is het toch vaak de vraag: hoe ga je om met de koude kant? Je moet er namelijk als mediator rekening mee houden dat mensen na een van de mediationgesprekken op kantoor soms thuis ter verantwoording worden geroepen door hun partner. Dan heb ik als mediator bijvoorbeeld twee erfgenamen aan tafel, maar ondertussen doen er thuis ook nog twee partners mee. Ik heb eens meegemaakt dat een broer en een zus een conflict hadden over de nalatenschap van hun ouders. Tijdens de derde mediationsessie werden ze het samen eens over een oplossing. Maar bij de volgende mediationafspraak kwam de zus daarop terug, omdat haar man thuis op haar had ingepraat.”

Alle vier rond de tafel

“Het komt daarom wel voor dat ik alle betrokkenen uitnodig aan tafel, ook de aangetrouwde kant. Een minder vergaande variant is dat de aangetrouwden wel aanwezig zijn, maar niet deelnemen aan het gesprek. Ze kunnen dan het hele gesprek zelf volgen. Voor Dirk en Wouter stond vast dat de partners erbij zouden zijn. Lida had zo’n duidelijke mening, zeiden ze. En zonder haar was mediation niet eens nodig geweest. Ilse wilde er eigenlijk niet bij zijn, maar omdat Lida er ook was, zou ze komen.Tijdens de mediation kwam naar voren dat Lida veel voor haar schoonouders heeft gedaan. Daar waren ze het allemaal over eens. Daar hebben ze Lida ook voor bedankt. Dat deed haar duidelijk goed. Vooral toen Ilse zei dat ze het zeer waardeerde dat Lida zoveel voor haar schoonouders deed. Ze zei: ‘Ik was altijd blij dat jij dat deed, want ik zou er het geduld niet voor hebben.’ Dat haalde de kou uit de lucht. Lida voelde zich tekortgedaan, maar nu kreeg ze erkenning.

Ilse wilde eigenlijk niet meepraten, maar ze bleek wel een duidelijke mening te hebben. Ze vond niet dat Dirk en Lida meer zouden moeten erven alleen omdat Lida zoveel voor haar schoonouders had gedaan. Ze zei tegen Lida: ‘Je deed dat toch uit jezelf? En je vond het toch leuk om te doen? Als je er geld voor had willen hebben, had je daar destijds met pa en ma afspraken over moeten maken.’

Een financiële beloning

Maar eigenlijk vonden Dirk en Wouter het fair om toch te kijken naar een financiële beloning. De broers kwamen met het idee: stel dat Lida de afgelopen vijf jaar één dag in de week zou hebben besteed aan zorgtaken voor haar schoonouders en dat ze daar €50 per dag voor zou krijgen. Dat is in totaal €13.000. Lida vond dit een redelijke benadering en zei dat ze hier blij mee was. De broers spraken af dat Dirk en Lida €13.000 meer uit de nalaten-schap zouden krijgen dan Wouter en Ilse. En dat Lida als eerste van de familieleden iets waardevols mocht kiezen uit de inboedel.   Een kwestie als deze kent meer dimensies dan alleen de juridische. Bij de rechter kun je hiermee niet aan komen. Juridisch had Lida zeer waarschijnlijk geen recht op een geldelijke beloning gehad. Maar met mediation kun je vaak meer bereiken. Belangrijk is ook dat de verhouding tussen de familieleden goed is gebleven.”  

Dr. mr. Fred Schonewille is gespecialiseerd in nalatenschapsmediation en één van de oprichters van Allesovererven.nl

Red mijn erfenis!

Zijn er moeilijkheden rond een erfenis die u heeft gekregen? Of twijfelt u juist over het goed nalaten van uw eigen erfenis? Leg uw zaak voor aan onze redactie, dan denken deskundigen voor u na over een oplossing. We behandelen uw vraag ­natuurlijk anoniem. U kunt uw vraag sturen naar geldenrecht@plusmagazine.nl