Wat is wittejassenhypertensie en is het gevaarlijk?

Schommelingen in je bloedruk uit en thuis
Gepubliceerd 25 augustus 2026
bloeddruk meten bij de huisarts
Beeld Getty Images

Bij de huisarts schiet je bloeddruk omhoog, terwijl er thuis niets aan de hand lijkt. Dat noemen ze ook wel wittejassenhypertensie. Hoe kom je er dan achter of je echt een hoge bloeddruk hebt?

Je zit bij de huisarts met een bloeddrukband om je arm en ziet een waarde die hoger is dan verwacht. Misschien voel je je gespannen, ook al heb je daar zelf nauwelijks erg in. Die spanning kan ervoor zorgen dat je bloeddruk tijdelijk stijgt. Van de mensen bij wie in de spreekkamer een hoge bloeddruk wordt gemeten, blijkt naar schatting ongeveer 15 tot 20 procent buiten de spreekkamer een normale bloeddruk te hebben. Dat wordt wittejassenhypertensie, ook wel het wittejassensyndroom of wittejasseneffect genoemd. De naam verwijst naar de witte jas die artsen van oudsher dragen. Je bloeddruk is dan bij de arts herhaaldelijk te hoog, maar thuis of tijdens een 24-uursmeting normaal blijkt

Waarom is je bloeddruk bij de dokter hoger?

Je bloeddruk heeft niet de hele dag dezelfde waarde. Hij stijgt bijvoorbeeld als je beweegt, pijn hebt of sterke emoties ervaart. Ook spanning speelt een rol. Alleen al een bezoek aan de dokter kan daardoor invloed hebben op de meting. Deze witte-jassen-bloeddruk is een normaal verschijnsel. Je hoeft niet eens bewust zenuwachtig te zijn; je lichaam kan op de situatie reageren zonder dat je jezelf gespannen voelt.

Is een hoge bloeddruk nou echt zo gevaarlijk? Dit zegt de cardioloog

Een hoge bloeddruk is belangrijk om serieus te nemen. Je merkt er meestal niets van, maar op langere termijn vergroot een hoge bloeddruk het risico op onder andere een beroerte, hartinfarct en hartfalen. Tegelijkertijd wil je niet onnodig behandeld worden voor een bloeddruk die alleen in de spreekkamer verhoogd is. Daarom adviseert het Nederlands Huisartsen Genootschap om bij een mogelijke tehoge bloeddruk ook buiten de spreekkamer te meten. De voorkeur gaat uit naar een 24-uursbloeddrukmeting. Een geprotocolleerde thuismeting is een alternatief.

Hoe werkt een 24-uursmeting?

Bij een 24-uursbloeddrukmeting draag je een bloeddrukband om je arm en een klein meetapparaat bij je. Het apparaat meet automatisch je bloeddruk, gewoon tijdens je dagelijkse bezigheden. Meestal gebeurt dat overdag twee tot drie keer per uur en ’s nachts twee keer per uur. Zo krijgt de arts een veel beter beeld van je bloeddruk gedurende een gewone dag én tijdens je slaap.

Zelf thuis je bloeddruk meten

Ook thuismetingen kunnen helpen. Bij een geprotocolleerde thuismeting is het de bedoeling om gedurende een week op vaste momenten te meten: vóór het ontbijt en ongeveer twee uur na het avondeten. Houd je daarbij aan de meetinstructies van je huisarts of praktijkondersteuner. Eén losse thuismeting zegt namelijk weinig. Het gaat juist om het gemiddelde van meerdere metingen.

Wanneer is je bloeddruk te hoog?

Een gezonde bloeddruk is 120 over 80. De plek waar je meet maakt verschil. Bij een meting bij de arts spreekt de Harstichting van een hoge bloeddruk vanaf 140/90 mmHg. Thuis ligt de grens lager: daar geldt 135/85 mmHg of hoger als een hoge bloeddruk. Dat verschil komt doordat de bloeddruk thuis meestal wat lager is. Heb je een verhoogde bloeddruk, dan is het wel zaak om met de huisarts te overleggen over leefstijlaanpassingen en eventueel medicijnen om de bloeddruk te verlagen. Er trouwens ook een omgekeerd verschijnsel: gemaskeerde hypertensie. Daarbij is de bloeddruk bij de dokter juist normaal, terwijl hij thuis te hoog is. H

Lees ook: Dit is volgens de diëtist goede voeding bij een hoge bloeddruk
 

Bron European Society of Cardiology