De Gezondheidsraad is duidelijk in haar advies aan het ministerie van Volksgezondheid vandaag: er bestaat geen veilige ondergrens voor alcoholgebruik. Elke hoeveelheid alcohol brengt gezondheidsrisico’s met zich mee. Daarom adviseert de raad de overheid om alcoholgebruik niet langer als iets normaals te beschouwen, maar actief te ontmoedigen.
Het nieuwe advies is een aanscherping van de alcoholrichtlijn uit 2015. Toen luidde het advies al: drink liever geen alcohol of in ieder geval niet meer dan één glas per dag. Op basis van nieuwe wetenschappelijke inzichten concludeert de Gezondheidsraad nu dat zelfs kleine hoeveelheden alcohol schadelijk kunnen zijn.
Ook één glas per dag heeft gevolgen
Volgens de Gezondheidsraad is er inmiddels sterk wetenschappelijk bewijs dat alcohol het risico verhoogt op zeven soorten kanker, waaronder borst-, darm-, mond-, keel-, slokdarm-, lever- en strottenhoofdkanker. Dat risico neemt toe naarmate je meer drinkt, maar begint al bij lage hoeveelheden alcohol. Ook kan alcohol schade veroorzaken aan organen en heeft het invloed op de hersenen. Daarnaast vergroot alcohol de kans op een verslaving. Ook als je niet veel drinkt, kan regelmatig alcoholgebruik langzaam een gewoonte worden.
Lees ook: Alcohol vergroot het risico op deze 7 soorten kanker
Niet alleen ongezond, maar ook onveilig
De Gezondheidsraad kijkt in het nieuwe advies niet alleen naar de gevolgen voor de gezondheid van de drinker. Alcohol heeft ook gevolgen voor anderen. Zo vergroot alcoholgebruik de kans op verkeersongevallen, agressie en geweld. Naar schatting speelt alcohol een rol bij 12 tot 23 procent van de verkeersdoden in Nederland. Ook belanden jaarlijks tienduizenden mensen op de spoedeisende hulp na een ongeval waarbij alcohol betrokken is. Daarom adviseert de raad om ook het gebruik van alcohol in het verkeer verder terug te dringen.
Rode wijn is niet gezond
Jarenlang werd gedacht dat een glas rode wijn goed zou zijn voor hart en bloedvaten. De Gezondheidsraad concludeert nu dat daarvoor onvoldoende overtuigend bewijs bestaat. Eventuele kleine voordelen wegen bovendien niet op tegen de bewezen nadelen van alcohol, zoals een grotere kans op kanker, leverziekten en andere gezondheidsproblemen. Ook voor het idee dat alcohol zorgt voor meer gezelligheid of sociale verbondenheid vond de raad geen overtuigend wetenschappelijk bewijs.
Waarom wil de Gezondheidsraad alcohol ontmoedigen?
De Gezondheidsraad adviseert de overheid om alcoholgebruik minder vanzelfsprekend te maken. Dat kan bijvoorbeeld door strengere regels voor reclame, hogere accijnzen en minder alcoholgebruik in het verkeer. Volgens de raad heeft een dergelijke aanpak eerder ook gewerkt bij roken. Waar een sigaret vroeger overal normaal was, is dat inmiddels sterk veranderd. De raad denkt dat een vergelijkbare cultuurverandering ook bij alcohol mogelijk is, al zal dat waarschijnlijk jaren duren.
Hoeveel drinken Nederlanders?
Ongeveer driekwart van de volwassenen drinkt weleens alcohol. Tegelijkertijd houdt minder dan de helft zich aan de huidige richtlijn van de Gezondheidsraad om niet of maximaal één standaardglas alcohol per dag te drinken. Vooral mannen en jongvolwassenen overschrijden die richtlijn relatief vaak.
Expert: ‘Alcohol is geen onschuldig product: twee glazen minder per week voorkomt honderden kankerdiagnoses’